Κατηγορίες
Calc LibreOffice Ε ΤΑΞΗ Υπολογιστικά φύλλα

Ταξινόμηση – Calc

Πολλές φορές σε ένα υπολογιστικό φύλλο χρειάζεται να αναδιατάξετε ή να οργανώσετε τα δεδομένα ώστε να διευκολύνετε την εύρεση πληροφοριών. Ακόμη χρειάζεται να θέσετε απλές ερωτήσεις για να εξάγετε χρήσιμες πληροφορίες από τα δεδομένα σας. Όλα τα ανωτέρω γίνονται εύκολα στο Calc με τα αντίστοιχα εργαλεία της Βασικής εργαλειοθήκης.

Στη διπλανή εικόνα βλέπετε τα εργαλεία ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ, ΑΥΞΟΥΣΑ και ΦΘΙΝΟΥΣΑ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ και ΑΥΤΟΜΑΤΟ ΦΙΛΤΡΟ.

Επίσης, ένα έτοιμο υπολογιστικό φύλλο είναι συνήθως ταξινομημένο. Όταν όμως προσθέτετε εγγραφές τις, προσθέτετε για ευκολία στο κάτω μέρος του φύλλου και όχι στη σωστή θέση που πρέπει να μπουν με βάση το κριτήριο ή τα κριτήρια ταξινόμησης που ισχύουν ήδη στο φύλλο. Μετά την πρόσθεση λοιπόν των εγγραφών μπορείτε να τις ταξινομήσετε και να ενημερώσετε το υπολογιστικό φύλλο.

ΓΡΗΓΟΡΗ ΑΥΞΟΥΣΑ ΚΑΙ ΦΘΙΝΟΥΣΑ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ

Για να ταξινομήσετε γρήγορα μια στήλη με αύξουσα σειρά επιλέγετε οποιοδήποτε κελί της στήλης και πατάτε το εργαλείο ΑΥΞΟΥΣΑ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ. Σε περίπτωση που θέλετε ΦΘΙΝΟΥΣΑ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ πατάτε το αντίστοιχο εργαλείο.

Στη γρήγορη ταξινόμηση το Calc αυτόματα:

  1. ανακαλύπτει τα δεδομένα που πρέπει να ταξινομηθούν
  2. αναγνωρίζει την πρώτη σειρά ως γραμμή κεφαλίδας και δεν την περιλαμβάνει στην ταξινόμηση
  3. επεκτείνει την ταξινόμηση στις υπόλοιπες στήλες

Επομένως για να χρησιμοποιήσετε αυτή τη λειτουργία τα δεδομένα σας πρέπει να έχουν τη μορφή πίνακα με την 1η σειρά ως κεφαλίδα και καμία σειρά κενή

Για να κάνετε μια ταξινόμηση δεδομένων με δικά σας κριτήρια επιλέγετε το εργαλείο ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ και στα Κριτήρια ταξινόμησης ορίζετε το/α κλειδί/ιά ταξινόμησης.

Ταξινόμηση με κριτήρια του δημιουργού του αρχείου

Αν θέλετε να ορίσετε κάποιες Επιλογές ταξινόμησης πηγαίνετε στην αντίστοιχη καρτέλα του πλαισίου.

ΠΡΟΣΟΧΗ! Η επιλογή Η περιοχή που περιέχει ετικέτες στηλών είναι συνήθως εξ ορισμού επιλεγμένη. Αυτό σημαίνει ότι η 1η γραμμή του υπολογιστικού φύλλου περιέχει κεφαλίδες (ή ετικέτες των στηλών) και αυτές ΔΕΝ θα συμπεριληφθούν στην ταξινόμηση. Όπως βλέπετε μπορείτε να ζητήσετε κατά την ταξινόμηση να γίνεται διάκριση πεζών – κεφαλαίων, να γίνει ταξινόμηση με κατεύθυνση από αριστερά προς τα δεξιά (και όχι από πάνω προς τα κάτω), κλπ..

Κατηγορίες
Calc LibreOffice Ε ΤΑΞΗ Υπολογιστικά φύλλα

Πάγωμα – Διαίρεση παράθυρου – Calc

Πάγωμα γραμμής-στήλης-και των 2

Πολλές φορές ένα υπολογιστικό φύλλο περιλαμβάνει μεγάλο όγκο δεδομένων, οπότε είναι δύσκολο να δείτε τις πληροφορίες που περιέχει. Το Calc έχει 2 εργαλεία για να βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση :

  1. το πάγωμα γραμμών και στηλών και
  2. τη διαίρεση παράθυρου

Όταν “παγώνετε”/ σταθεροποιείτε μια γραμμή ή μια στήλη αυτό σημαίνει ότι η θέση της παραμένει σταθερή όταν μετατοπίζετε την αντίστοιχη μπάρα κύλισης.

Το 1ο εργαλείο, όπως βλέπετε και στην εικόνα, από το βελάκι σταθεροποιεί την 1η στήλη ενός λογιστικού φύλλου ή την 1η γραμμή. Για να “παγώσετε” μια γραμμή σε οποιαδήποτε άλλη θέση του εγγράφου επιλέξτε τη γραμμή που βρίσκεται από κάτω → δεξί κλικ → Πάγωμα γραμμών και στηλών ή απλά πατήστε το εργαλείο Πάγωμα γραμμών και στηλών της Βασικής εργαλειοθήκης. Π.χ. για να σταθεροποιήσετε την γραμμή 4, επιλέγετε την γραμμή 5 και εν συνεχεία επιλέγετε Πάγωμα γραμμών και στηλών. Η σταθεροποιημένη γραμμή υποδεικνύεται με μια μαύρη γραμμή στο κάτω μέρος (όπως βλέπετε και στην εικόνα).

  • Για τη σταθεροποίηση μιας στήλης, επιλέγετε τη στήλη στα δεξιά της και ακολουθείτε την ίδια διαδικασία.
  • Για να σταθεροποιήσετε μια γραμμή και μια στήλη ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ επιλέγετε το κελί που βρίσκεται κάτω από τη γραμμή και δεξιά από τη στήλη και επιλέγετε Πάγωμα γραμμών και στηλών.
  • Για να επαναφέρετε μια γραμμή ή στήλη ή και τα 2 σε κανονική κατάσταση απλώς πατάτε το επιλεγμένο εργαλείο Πάγωμα γραμμών και στηλών της Βασικής εργαλειοθήκης ώστε να απο-επιλεγεί.

Διαίρεση παράθυρου

Με το εργαλείο Διαίρεση παράθυρου μπορείτε να χωρίσετε ένα υπολογιστικό φύλλο σε 2 ή 4 παράθυρα που μετακινούνται ξεχωριστά.

  • Για οριζόντια διαίρεση επιλέξτε τη γραμμή και πατήστε το εργαλείο. Στο πάνω μέρος της γραμμής θα εμφανιστεί μια γκρι γραμμή που υποδεικνύει τα όρια των 2 παράθυρων.
  • Για κάθετη διαίρεση επιλέξτε τη στήλη και πατήστε το εργαλείο. Στα αριστερά της στήλης θα εμφανιστεί η ίδια γκρι γραμμή.
  • Για να διαιρέσετε το υπολογιστικό φύλλο σε 4 παράθυρα επιλέγετε το κελί στο σημείο διαίρεσης και πατάτε το εργαλείο διαίρεσης.
  • Για να αναιρέσετε μια διαίρεση απλά πατήστε το επιλεγμένο εργαλείο Διαίρεση παράθυρου ώστε να από-επιλεγεί.

Όπως βλέπετε και στην εικόνα αυτή τη στιγμή έχετε 4 παράθυρα που μετακινούνται ξεχωριστά το ένα από το άλλο. Η διαίρεση έχει γίνει στο κελί G10.

Αντίστοιχα στο Microsoft Excel στην καρτέλα Προβολή του Βασικού μενού υπάρχει το εργαλείο Σταθεροποίηση παραθύρων και το εργαλείο Διαίρεση με λειτουργία όπως και στο Calc On/Off.

Δραστηριότητα

“Κατεβάστε” και ανοίξτε το παραπάνω αρχείο και απαντήστε τις παρακάτω ερωτήσεις :

  1. Με ποια ενέργεια θα βρείτε εύκολα ένας συγκεκριμένος υπάλληλος πόσες πωλήσεις έκανε ένα συγκεκριμένο μήνα π.χ. Μάϊο.
  2. Εάν οι διαστάσεις της ψηφιακής συσκευής προβολής είναι μικρές και θέλετε να δείτε τις διακυμάνσεις πωλήσεων ενός υπαλλήλου για όλους τους μήνες. Ποια ενέργεια θα σας διευκολύνει;
Κατηγορίες
Calc LibreOffice Ε ΤΑΞΗ Υπολογιστικά φύλλα

Διαγράμματα/Γραφήματα – Άσκηση

Ανοίξτε το αρχείο Calc-graph-exercise.ods και προσπαθήστε να δημιουργήστε τα γραφήματα που βλέπετε στο παρακάτω αρχείο pdf.



Για όσους δεν έχουν στην ψηφιακή συσκευή τους LibreOffice θυμίζω ότι μπορούν να ανοίξουν το αρχείο με το Microsoft Excel, αρκεί να κάνουν δεξί κλικ πάνω του και να επιλέξουν Άνοιγμα με -> Excel. Αν υπάρχει οποιοδήποτε πρόβλημα, παρακαλώ ενημερώστε με στο μάθημα. Περιμένω τις εργασίες στο mail ή με στικάκι στο σχολείο, να τις μοιραστείτε με τους συμμαθητές σας. Φυσικά η μορφοποίηση των γραφημάτων μπορεί να γίνει από εσάς με όποιον τρόπο εσείς θέλετε. Καλή δουλειά!

Κατηγορίες
Calc LibreOffice Ε ΤΑΞΗ Υπολογιστικά φύλλα

Διαγράμματα / Γραφήματα – Calc

Το γράφημα (ή διάγραμμα) είναι η απεικόνιση των δεδομένων του υπολογιστικού φύλλου, που επιτρέπει στους χρήστες να βγάλουν “οπτικά” συμπεράσματα από τα δεδομένα του φύλλου. Υπάρχουν διάφοροι τύποι γραφημάτων. Ο τύπος που θα επιλέξετε εξαρτάται από τον τύπο των δεδομένων και τον τρόπο με τον οποίο θέλετε να τα παρουσιάσετε.

Γράφημα ΣτήληςΚατάλληλο για την προβολή αλλαγών στα δεδομένα σε μια χρονική περίοδο και την σύγκριση μεταξύ τους
Γράφημα ΠίταςΔιευκολύνει τη σύγκριση των αναλογιών. Κάθε τιμή εμφανίζεται ως μια φέτα της πίτας, επομένως είναι εύκολο να δείτε το σχετικό μέγεθος μιας τιμής σε σχέση με τις άλλες αλλά και το σύνολο των δεδομένων.
Γράφημα ΓραμμήςΕμφανίζει τιμές ως σημεία που συνδέονται με μια γραμμή. Αυτό το γράφημα είναι πολύ χρήσιμο όταν θέλουμε να εμφανίσουμε τη μεταβολή ενός μεγέθους με την πάροδο του χρόνου.
Είδη γραφημάτων

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΡΑΦΗΜΑΤΟΣ/ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

  • Ανοίγετε το αρχείο με τα δεδομένα σας.
  • Επιλέγετε τα δεδομένα που θα μπουν στο γράφημα μαζί με τις κεφαλίδες γραμμών και στηλών.
  • Επιλέγετε το εργαλείο Εισαγωγή γραφήματος στη Βασική εργαλειοθήκη. Εμφανίζεται ο Οδηγός Διαγράμματος.
οδηγός Διαγράμματος/Γραφήματος

Στο 1ο βήμα επιλέγετε τον τύπο του διαγράμματος/γραφήματος. Εάν επιλέξετε Στήλη, όπως βλέπετε στην εικόνα, μπορείτε να επιλέξετε Όψη 3Δ που σας δίνει τη δυνατότητα να επιλέξετε σχήμα ράβδου, κυλίνδρου, κώνου ή πυραμίδας. Επιλέγετε Επόμενο.

Στο 2ο βήμα το πρόγραμμα έχει αναγνωρίσει την περιοχή δεδομένων. Βλέπετε ότι θεωρεί την 1η γραμμή ως κεφαλίδα και την 1η στήλη ως ετικέτα. Αφήνετε τις προεπιλεγμένες τιμές. Εφόσον είναι επιλεγμένο το Σειρές δεδομένων σε στήλες, κάθε σειρά/γραμμή του φύλλου αντιστοιχεί σε μια στήλη στο γράφημα. Επιλέγετε Επόμενο.

Στο 3ο βήμα μπορείτε να αλλάξετε τη σειρά εμφάνισης στο γράφημα/διάγραμμα και να προσθέσετε ή να αφαιρέσετε σειρές/γραμμές δεδομένων. Επιλέγετε Επόμενο.

Στο 4ο και τελευταίο βήμα μπορείτε να δώσετε Τίτλο και Υπότιτλο στο γράφημά σας καθώς και στους άξονες Χ, Y, Z και να επιλέξετε τη θέση που θα μπει το Υπόμνημα αν θέλετε να προβληθεί (αλλιώς απο – επιλέγετε το τετράγωνο μπροστά από το Προβολή υπομνήματος). Επιλέγετε Τέλος και εμφανίζεται το διάγραμμα/γράφημα ως αντικείμενο στο φύλλο.

Να θυμάστε ότι ένα γράφημα είναι ένα δυναμικό αντικείμενο, οπότε ενημερώνεται αυτόματα από τις τυχόν αλλαγές στα δεδομένα του φύλλου.

ΜΕΡΗ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ/ΓΡΑΦΗΜΑΤΟΣ

Το διάγραμμα περιλαμβάνει :

  • την επιφάνεια διαγράμματος
  • τον τοίχο
  • τις σειρές δεδομένων
  • τον τίτλο
  • το υπόμνημα (εφόσον επιλέξατε να εμφανίζεται)
  • τον οριζόντιο άξονα Χ
  • τον κατακόρυφο άξονα Y (και στα τρισδιάστατα μοντέλα και τον άξονα Z).

Μπορείτε να επεξεργαστείτε κάθε μέρος του διαγράμματος ξεχωριστά αρκεί

  • να κάνετε δεξί κλικ πάνω σε κάθε μέρος και να επιλέξετε Μορφοποίηση ……. π.χ. Μορφοποίηση τίτλου διαγράμματος
  • να κάνετε διπλό αριστερό κλικ πάνω στο συγκεκριμένο μέρος που θέλετε να επεξεργαστείτε.

Κάνοντας διπλό αριστερό στο περίγραμμα του διαγράμματός σας εμφανίζεται η εργαλειοθήκη διαγράμματος από όπου μπορείτε επίσης να μορφοποιήσετε κάθε μέρος του διαγράμματος ξεχωριστά.

Εργαλειοθήκη διαγράμματος/γραφήματος

Η εξοικείωση με τη μορφοποίηση ενός διαγράμματος χρειάζεται πολύ απλά ενασχόληση. Καλό είναι επίσης να μην θεωρούμε ένα γράφημα “έργο τέχνης” και να φροντίζουμε να τονίζουμε τα βασικά σημεία που θέλουμε να προσέξει αυτός που θα του δείξουμε το γράφημα. Αφού τελειώσετε την επεξεργασία του γραφήματος (και κάνετε κλικ εκτός) μπορείτε να το αποθηκεύσετε ως εικόνα με δεξί κλικ πάνω του → Εξαγωγή ως εικόνα.

Κατηγορίες
Calc LibreOffice Ε ΤΑΞΗ Υπολογιστικά φύλλα

Βαθμολογία φοιτητών – Άσκηση – Calc

Στην άσκηση αυτή θα δημιουργήσετε ένα λογιστικό φύλλο για να βοηθήσετε ένα καθηγητή Πανεπιστημίου να βαθμολογήσει τους φοιτητές του στο μάθημά του.

Ανοίξτε το αρχείο Βαθμολογία φοιτητών (ods ή xlsx) και ακολουθώντας τις οδηγίες που βλέπετε στο pdf αρχείο, το οποίο μπορείτε και να “κατεβάσετε”, υπολογίστε όλα όσα σας ζητούνται.



Εάν μπορείτε να υλοποιήσετε την άσκηση αυτή, έχετε μάθει και καταλάβει όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζετε στο Υπολογιστικό φύλλο είτε εργάζεστε σε λογισμικό Calc είτε εργάζεστε σε λογισμικό Excel.